Ένα κτίριο άρρηκτα δεμένο με την ιστορία και τις αναμνήσεις του Κάτω Ζαρού παραμένει εδώ και χρόνια χωρίς ουσιαστική αξιοποίηση. Το παλιό Δημοτικό Σχολείο του χωριού, στα ορεινά του Δήμου Φαιστού, αναζητά έναν νέο ρόλο, με προτάσεις που θα μπορούσαν να το μετατρέψουν σε ζωντανό κύτταρο πολιτισμού και τοπικής παράδοσης.
Το σχολείο έχει πάψει εδώ και πολλά χρόνια να φιλοξενεί μαθητές και σήμερα η εικόνα του απέχει πολύ από εκείνη των εποχών που οι αίθουσες και η αυλή του γέμιζαν παιδικές φωνές.
Όπως αναφέρει η σελίδα «Δια-SOS-τε τη Μεσαρά», η αποκατάσταση του ιστορικού κτιρίου δεν προχώρησε, με αποτέλεσμα να παραμένει ουσιαστικά εγκαταλελειμμένο, παρά τη σημασία που έχει για τους κατοίκους της περιοχής και τις γενιές που πέρασαν από τα θρανία του.
Κατά καιρούς έχουν κατατεθεί προτάσεις για την επανάχρησή του. Μία από αυτές προέβλεπε τη δημιουργία χώρου ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για το υδατικό περιβάλλον του Ψηλορείτη, συνδέοντας το παλιό σχολείο με τον φυσικό πλούτο της περιοχής.
Πιο πρόσφατα, ο ιερέας του Κάτω Ζαρού Γιάννης Χαραλαμπάκης πρότεινε μία διαφορετική αξιοποίηση του κτιρίου, καθώς ο ναός του χωριού βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με το σχολείο.
Η πρόταση αφορά τη μετατροπή του σε μόνιμο εκθεσιακό χώρο παραδοσιακής τέχνης, όπου θα μπορούσε να στεγαστεί η σημαντική συλλογή από παλιές ξομπλιαστές πατανίες και άλλα υφαντά που έχουν δωρηθεί στην Ενορία Κοιμήσεως της Θεοτόκου.
Πρόκειται για αντικείμενα ιδιαίτερης ιστορικής και λαογραφικής αξίας, τα οποία μέχρι σήμερα δεν διαθέτουν έναν μόνιμο χώρο για να παρουσιαστούν και να προστατευθούν.
Το ζητούμενο πλέον είναι εάν θα υπάρξει ενδιαφέρον από τους αρμόδιους φορείς ώστε το παλιό σχολείο να αποκτήσει ξανά ζωή και να επιστρέψει στην τοπική κοινωνία με έναν νέο ρόλο, αυτή τη φορά ως χώρος πολιτισμού, μνήμης και παράδοσης.




