Όταν η «φιέστα» έγινε προσβολή στη μνήμη
Της Μαρίας Αντωνακάκη
Στα πλαίσια των εκδηλώσεων στην καρδιά του Ηρακλείου, μια «πομπή» με τουρκικές σημαίες διέσχισε την οδό που φέρει ακριβώς το όνομα της τραγικής επετείου του 1898.
Όχι ως αυθόρμητη κίνηση, αλλά ως οργανωμένη δράση, με συμμετέχοντες με παραδοσιακές ενδυμασίες και με τον μανδύα μιας «πομπής της ειρήνης».
Για πολλούς κατοίκους, όμως, αυτό δεν ήταν «ειρήνη»: ήταν πρόκληση.
Ήταν η εικόνα που μετέτρεψε μια ημέρα μνήμης σε θέαμα και μια πόλη που θυμάται το αίμα των προγόνων της σε σκηνικό φωτογραφιών και σχολίων.
Δεν αμφισβητείται η αξία της πολιτιστικής ανταλλαγής.
Αλλά ο πολιτισμός δεν καταργεί την ιστορική μνήμη.
Και όταν η «ανταλλαγή» γίνεται με σημαίες που παραπέμπουν στην οθωμανική κυριαρχία, ακριβώς στην οδό 25ης Αυγούστου, ακριβώς την ημέρα που το Ηράκλειο τιμά τη μνήμη των εκατοντάδων νεκρών της σφαγής του 1898, τότε δεν πρόκειται για γέφυρες πρόκειται για τραυματισμό της συλλογικής μνήμης.
Το ερώτημα που θέτουμε είναι εύλογο και καίριο: ποιος ενέκρινε, ποιος συντόνισε, ποιος θεώρησε ότι ταιριάζει σε αυτή την πόλη, σε αυτή την ημερομηνία, σε αυτή την οδό, μια τέτοια εικόνα; Όταν μια εκδήλωση προκαλεί «έκπληξη, συζητήσεις και ερωτήματα», αυτό από μόνο του αρκεί για να επιβάλει διοικητική και πολιτική λογοδοσία.
Δεν είναι αρκετό να πει κανείς «δεν το σκεφτήκαμε έτσι».
Η σκέψη, σε τέτοιες περιπτώσεις, είναι ακριβώς η δουλειά του αρμόδιου.
Και όταν αυτή η σκέψη λείπει, η ευθύνη είναι άμεση.
Η 25η Αυγούστου δεν είναι τυχαία ημερομηνία για το Ηράκλειο.
Είναι η μέρα που η πόλη θυμάται τη σφαγή του 1898, όταν ένοπλες ομάδες επιτέθηκαν εναντίον χριστιανών κατοίκων και βρετανικών δυνάμεων, με εκατοντάδες νεκρούς και εκτεταμένες καταστροφές γεγονός που συγκλόνισε την Ευρώπη και επιτάχυνε το τέλος της οθωμανικής κυριαρχίας στην Κρήτη.
Να περνούν τουρκικές σημαίες παρελαύνοντας σε αυτή την οδό, σε αυτή την ημερομηνία, δεν είναι «πολιτιστική γιορτή».
Είναι ιστορική αδιαφορία ή, στην χειρότερη εκδοχή, ιστορική πρόκληση.
Η Αντιπολίτευση του Δήμου Ηρακλείου δεν θα ανεχθεί την μετατροπή της μνήμης σε διακόσμηση.
Ζητά άμεση λογοδοσία: ποιος ενέκρινε την εκδήλωση, με ποια διαδικασία, με ποια κριτήρια ιστορικής ευαισθησίας;
Και ζητά λύση στο πρόβλημα: θεσμική δέσμευση ότι καμία δημόσια εκδήλωση δεν θα ξαναγίνει σε ημερομηνίες και τόπους μνήμης χωρίς αυστηρό έλεγχο ιστορικής και συμβολικής καταλληλότητας.
Γιατί αν σήμερα ανεχτούμε την «φιέστα» που μετατρέπει την 25η Αυγούστου σε σκηνικό τουρκικών σημαιών, αύριο θα ανεχτούμε και την επόμενη «παρέκκλιση».
Και έτσι, σιγά-σιγά, η μνήμη θα γίνει διακόσμηση και η πόλη θα ξεχάσει ποια είναι.
Η Αντιπολίτευση καλεί τη Δημοτική Αρχή να τοποθετηθεί δημόσια, να αναλάβει τις ευθύνες της και να δεσμευτεί ότι δεν θα ξαναγίνει ανεκτή παρόμοια εικόνα στο Ηράκλειο.
Η μνήμη δεν είναι διαπραγματεύσιμη.
Και η λογοδοσία, σε τέτοιες περιπτώσεις, πρέπει να είναι παραδειγματική.
Δημοτική Σύμβουλος Ηρακλείου
Ηράκλειο ή Πόλη μας
Πρόεδρος ΣΕΕΔΝΗ Αντιπρόεδρος ΠΟΕΣΕ





