Νέο κύμα αυξήσεων στις τιμές του ελαιολάδου φοβούνται παραγωγοί και αναλυτές, καθώς οι ελαιοκαλλιέργειες σε πολλές περιοχές της Ευρώπης βρίσκονται αντιμέτωπες με ακραίες θερμοκρασίες, παρατεταμένη ανομβρία και καταστροφικές πυρκαγιές.
Οι πιέσεις δεν περιορίζονται μόνο στις ελιές. Σημαντικές απώλειες καταγράφονται ή αναμένονται σε σειρά βασικών αγροτικών προϊόντων, μεταξύ των οποίων τα σιτηρά, το καλαμπόκι, τα λαχανικά και τα σταφύλια, ενισχύοντας τους φόβους για περαιτέρω επιβάρυνση των τιμών των τροφίμων.
Σύμφωνα με τον Guardian, η κλιματική κρίση οδηγεί τη θερμοκρασία σε νέα ιστορικά υψηλά και περιορίζει την ποσότητα και την ποιότητα των διαθέσιμων καρπών. Το ελαιόλαδο, το οποίο παραμένει ήδη ακριβό για τα νοικοκυριά, εκτιμάται ότι μπορεί να ακολουθήσει νέα ανοδική πορεία μέσα στο φθινόπωρο.
Έως 50% οι απώλειες σε καλλιέργειες λαχανικών στη Γαλλία
Σοβαρές ζημιές καταγράφονται στη γαλλική αγροτική παραγωγή, με την ένωση Légumes de France να κάνει λόγο για απώλεια χιλιάδων τόνων προϊόντων, συνολικής αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Οι επιπτώσεις αφορούν σαλάτες, καρότα, πράσα, σκόρδα και κρεμμύδια, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις η μείωση της παραγωγής ενδέχεται να φτάσει ακόμη και το 50%.
Κύρια αιτία θεωρείται η έλλειψη βροχοπτώσεων, η οποία, σε συνδυασμό με τις υψηλές θερμοκρασίες, περιορίζει σημαντικά την ανάπτυξη των φυτών.
Ανάλογες δυσκολίες αντιμετωπίζουν και οι αμπελουργοί. Σε μεγάλες οινοπαραγωγικές περιοχές, όπως η Καμπανία, το Μπορντό και η Βουργουνδία, η ανάπτυξη των σταφυλιών έχει επιβραδυνθεί και οι παραγωγοί προετοιμάζονται για μικρότερη συγκομιδή.
Στην Καμπανία, ο τρύγος αναμένεται να ξεκινήσει περίπου στις 15 Αυγούστου, σχεδόν έναν μήνα νωρίτερα σε σχέση με όσα ίσχυαν πριν από μερικές δεκαετίες. Οι αποδόσεις των αμπελώνων υπολογίζεται ότι θα είναι περίπου 10% χαμηλότερες από πέρυσι.
Από 24 σε 18,5 εκατ. τόνους τα σιτηρά στην Ισπανία
Ιδιαίτερα αρνητική είναι και η πρόβλεψη για την παραγωγή δημητριακών στην Ισπανία.
Το ισπανικό υπουργείο Γεωργίας εκτιμά ότι την περίοδο 2026-2027 η παραγωγή θα περιοριστεί σε λίγο περισσότερους από 18,5 εκατομμύρια τόνους, έναντι 24 εκατομμυρίων τόνων την προηγούμενη χρονιά.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη είχε γίνει πριν συνυπολογιστούν οι επιπλέον απώλειες από τις δασικές πυρκαγιές, γεγονός που δημιουργεί φόβους ότι η τελική εικόνα μπορεί να είναι ακόμη χειρότερη.
Οι Ισπανοί παραγωγοί έχουν μεγαλύτερη εμπειρία στη διαχείριση θερμών και ξηρών συνθηκών, χρησιμοποιώντας ανθεκτικές ποικιλίες, συστήματα άρδευσης και υποδομές αποθήκευσης νερού.
Ωστόσο, η ένταση και η διάρκεια των ακραίων φαινομένων ξεπερνούν πλέον σε πολλές περιπτώσεις τις δυνατότητες προσαρμογής του αγροτικού τομέα.
Προς τα κάτω οι ευρωπαϊκές προβλέψεις
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προβλέψεις της για σειρά βασικών καλλιεργειών.
Η εκτίμηση για την παραγωγή ηλιόσπορου, που αποτελεί σημαντική πρώτη ύλη για τα φυτικά έλαια, μειώθηκε κατά 7%.
Κατά 6% υποχώρησε η πρόβλεψη για το καλαμπόκι, ενώ κατά 3% περιορίστηκαν οι εκτιμήσεις για τις πατάτες και τη σόγια.
Η εικόνα, πάντως, δεν είναι ενιαία σε όλη την Ευρώπη. Η Ρουμανία επωφελήθηκε από αυξημένες βροχοπτώσεις, ενώ η καλλιέργεια σιταριού στην Ιταλία παρουσίασε μεγαλύτερη ανθεκτικότητα.
Οπωρώνες, αμπελώνες και θερμοκήπια στις φλόγες
Η ισπανική αγροτική ένωση ASAJA αναφέρει ότι οι πυρκαγιές προκάλεσαν άμεσες καταστροφές σε οπωρώνες, αμπελώνες, θερμοκήπια και αγροτικές εκτάσεις.
Μεταξύ των προϊόντων που επλήγησαν βρίσκονται τα εσπεριδοειδή, τα αβοκάντο, τα αμύγδαλα, τα σταφύλια, τα λαχανικά και οι ελιές.
Την ίδια ώρα, η λειψυδρία και οι ακραίες θερμοκρασίες έχουν επηρεάσει αρνητικά την παραγωγή ντομάτας και καλαμποκιού.
Εκπρόσωπος της ένωσης σημείωσε ότι οι τοπικές απώλειες μπορεί να περιορίσουν τις εξαγωγές ορισμένων προϊόντων. Η βασική ανησυχία, ωστόσο, αφορά την αύξηση του κόστους παραγωγής και όχι την επιβολή περιορισμών στο διεθνές εμπόριο.
Στο επίκεντρο οι ελαιώνες της Μεσογείου
Ιδιαίτερα ευάλωτες εμφανίζονται οι ελαιοκαλλιέργειες σε Ελλάδα, Ιταλία και Πορτογαλία.
Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ελαιώνες καταστράφηκαν από πυρκαγιές, ενώ ακόμη και οι εκτάσεις που δεν κάηκαν επηρεάστηκαν από τη στάχτη, τον καπνό και τη χαμηλή ποιότητα της ατμόσφαιρας.
Η παρατεταμένη ζέστη ευνοεί παράλληλα την ανάπτυξη παρασίτων και φυτικών ασθενειών, επηρεάζοντας το μέγεθος, την ποιότητα και την τελική απόδοση του ελαιοκάρπου.
Οι ακραίες συνθήκες αυξάνουν ακόμη τον κίνδυνο ισχυρών καταιγίδων, οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν πρόσθετες ζημιές λίγο πριν από τη συγκομιδή.
Πάνω από 7 λίρες το λίτρο στη Βρετανία
Οι διεθνείς τιμές του ελαιολάδου είχαν αποκλιμακωθεί σταδιακά μετά την εκρηκτική άνοδο που σημειώθηκε πριν από δύο χρόνια, όταν η υψηλή ζήτηση, η ξηρασία, η ζέστη και οι ασθένειες περιόρισαν σημαντικά την παραγωγή.
Παρά τη σχετική υποχώρηση, η μέση τιμή ενός λίτρου εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου στα βρετανικά καταστήματα παραμένει πάνω από τις 7 λίρες και τους τελευταίους μήνες έχει αρχίσει να κινείται ξανά ανοδικά.
Η ιδρύτρια της εταιρείας ελαιολάδου Citizens of Soil, Σάρα Βασόν, προειδοποιεί ότι, εάν δεν βελτιωθούν σύντομα οι καιρικές συνθήκες, οι καταναλωτές θα πρέπει να προετοιμαστούν για νέες αυξήσεις το φθινόπωρο.
Όπως εκτιμά, η μειωμένη ποσότητα κατάλληλου ελαιοκάρπου θα περιορίσει την παραγωγή και θα μεταφέρει το πρόσθετο κόστος στην τελική τιμή του προϊόντος.
και Facebook 
