Κρήτη: Ζητούν νέα ρύθμιση για τα αυθαίρετα Κατηγορίας 5 – Ποιους ιδιοκτήτες αφορά
Την επαναφορά της δυνατότητας υποβολής αιτήσεων για την υπαγωγή αυθαιρέτων Κατηγορίας 5 σε ειδικό καθεστώς τακτοποίησης διεκδικεί ο Δήμος Μυλοποτάμου, ζητώντας νομοθετική ρύθμιση που θα καλύπτει το σύνολο της διοικητικής του επικράτειας.
Η πρωτοβουλία αναλαμβάνεται μετά τα σοβαρά προβλήματα που προκάλεσαν οι έντονες βροχοπτώσεις στα τέλη Σεπτεμβρίου και στις αρχές Οκτωβρίου, με τη Δημοτική Αρχή να επισημαίνει ότι οι πολεοδομικές εκκρεμότητες μπορούν να δημιουργήσουν πρόσθετα εμπόδια στις διαδικασίες αποκατάστασης κτιρίων.
Το σχετικό αίτημα διαβιβάστηκε στα αρμόδια υπουργεία την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου 2026 και φέρει την υπογραφή του δημάρχου Μυλοποτάμου, Γιώργου Κλάδου.
Μία ημέρα αργότερα, την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου, το ζήτημα τέθηκε και στη Βουλή από τον Γιάννη Κεφαλογιάννη.
Γιατί ζητείται ειδική ρύθμιση για τα αυθαίρετα
Βασική επιδίωξη του Δήμου είναι να αντιμετωπιστούν εκκρεμότητες που σχετίζονται με το πολεοδομικό καθεστώς κτιρίων και οι οποίες, ανάλογα με την περίπτωση, ενδέχεται να δυσκολεύουν την έκδοση των απαραίτητων διοικητικών πράξεων για εργασίες επισκευής ή ενίσχυσης.
Η Δημοτική Αρχή υποστηρίζει ότι η δυνατότητα νόμιμης διευθέτησης τέτοιων ζητημάτων, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις και τους απαιτούμενους τεχνικούς ελέγχους, μπορεί να διευκολύνει την αποκατάσταση κατοικιών και άλλων κατασκευών όπου αυτή επιτρέπεται.
Παράλληλα, συνδέει την πρόταση με την ανάγκη προστασίας της ανθρώπινης ασφάλειας και της περιουσίας των κατοίκων.
Οι πλημμύρες και η κατάσταση έκτακτης ανάγκης
Η παρέμβαση του Δήμου συνδέεται άμεσα με τις συνέπειες των έντονων καιρικών φαινομένων που σημειώθηκαν στις 30 Σεπτεμβρίου και την 1η Οκτωβρίου 2026.
Οι ισχυρές βροχοπτώσεις προκάλεσαν πλημμυρικά φαινόμενα, κατολισθήσεις και διαβρώσεις εδαφών, δημιουργώντας σοβαρές ανάγκες αποκατάστασης.
Με την απόφαση Α3935/01.10.2026 του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, το σύνολο του Δήμου Μυλοποτάμου κηρύχθηκε σε κατάσταση Έκτακτης Ανάγκης Πολιτικής Προστασίας έως τις 30 Δεκεμβρίου 2026.
Η Δημοτική Αρχή θεωρεί ότι, παράλληλα με τις παρεμβάσεις στις δημόσιες υποδομές, απαιτούνται και θεσμικές λύσεις που θα επιτρέψουν στους ιδιοκτήτες να αντιμετωπίσουν νόμιμα τα προβλήματα των κτιρίων τους.
Ποια αυθαίρετα αφορά η πρόταση
Το αίτημα επικεντρώνεται στις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης που εντάσσονται στην Κατηγορία 5 του άρθρου 96 του νόμου 4495/2017.
Ειδικότερα, η προτεινόμενη ρύθμιση αφορά κατασκευές και αλλαγές χρήσης που έχουν πραγματοποιηθεί πριν από τις 28 Ιουλίου 2011.
Ο Δήμος ζητά να δημιουργηθεί ειδική δυνατότητα υποβολής νέων αιτήσεων για την περιοχή του Μυλοποτάμου, χωρίς να καταργηθούν οι ισχύοντες περιορισμοί και οι απαιτούμενες διαδικασίες ελέγχου.
Συγκεκριμένα, προτείνει να εξακολουθήσουν να εφαρμόζονται:
- Οι νόμιμες απαγορεύσεις υπαγωγής αυθαιρέτων.
- Οι διατάξεις προστασίας του περιβάλλοντος.
- Οι προβλεπόμενοι έλεγχοι ασφάλειας και τεχνικής επάρκειας των κατασκευών.
Η πρόταση δεν προβλέπει ανεξέλεγκτη νομιμοποίηση αυθαιρέτων, αλλά τη δυνατότητα εξέτασης νέων αιτήσεων μέσα σε συγκεκριμένο νομοθετικό πλαίσιο.
Το νομοθετικό προηγούμενο που επικαλείται ο Δήμος
Για την τεκμηρίωση της πρότασής του, ο Δήμος Μυλοποτάμου παραπέμπει σε προηγούμενες νομοθετικές παρεμβάσεις που αφορούσαν ειδικές περιπτώσεις υπαγωγής αυθαιρέτων σε περιοχές που είχαν κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Ειδικότερα, επικαλείται την περίπτωση ε΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 128 του νόμου 4759/2020, καθώς και τις μεταγενέστερες διατάξεις για παρατάσεις προθεσμιών που περιλαμβάνονται στην παράγραφο 2 του άρθρου 73 του νόμου 4876/2021.
Η Δημοτική Αρχή ζητά την τροποποίηση και συμπλήρωση του σχετικού πλαισίου, ώστε να προβλεφθεί ρητά η δυνατότητα εφαρμογής του στον Δήμο Μυλοποτάμου, με βάση την απόφαση κήρυξής του σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Νέα προθεσμία για αιτήσεις και δικαιολογητικά
Ένα ακόμη βασικό σκέλος του αιτήματος αφορά τον χρόνο που θα έχουν στη διάθεσή τους οι ιδιοκτήτες για να ολοκληρώσουν τις απαιτούμενες διαδικασίες.
Ο Δήμος ζητά να θεσπιστεί νέα, εύλογη προθεσμία υποβολής αιτήσεων, η οποία θα ξεκινά από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της ενδεχόμενης νομοθετικής ρύθμισης.
Παράλληλα, προτείνει να δοθεί επαρκές χρονικό περιθώριο για τη συγκέντρωση των δικαιολογητικών και την εκπόνηση των αναγκαίων τεχνικών μελετών.
Όπως επισημαίνει, πρέπει να συνεκτιμηθούν η οικονομική επιβάρυνση των πληγέντων, οι απαιτήσεις τεχνικής τεκμηρίωσης και οι δυσκολίες που δημιουργεί η περίοδος αποκατάστασης των ζημιών.
Στη Βουλή το αίτημα – Η παρέμβαση Κεφαλογιάννη
Το θέμα έφτασε στη Βουλή την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου, όταν ο Γιάννης Κεφαλογιάννης ανέδειξε το αίτημα που είχε καταθέσει μία ημέρα νωρίτερα η Δημοτική Αρχή.
Ο Δήμος Μυλοποτάμου εξέφρασε τις ευχαριστίες του για την άμεση ανταπόκριση και τη στήριξη της πρωτοβουλίας.
Παράλληλα, έχει ζητήσει από τα αρμόδια υπουργεία την κατά προτεραιότητα εξέταση της πρότασης, την ενημέρωσή του για τις θέσεις των υπηρεσιών και την υπόδειξη τυχόν πρόσθετων στοιχείων που απαιτούνται.
Προσοχή: Δεν έχει ανοίξει νέα διαδικασία αιτήσεων
Η υποβολή του αιτήματος δεν σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων Κατηγορίας 5 μπορούν ήδη να καταθέσουν νέες αιτήσεις υπαγωγής στον Δήμο Μυλοποτάμου.
Για να ενεργοποιηθεί μια τέτοια δυνατότητα, απαιτείται πρώτα η ψήφιση και η έναρξη ισχύος ειδικής νομοθετικής διάταξης.
Μέχρι τότε, η πρωτοβουλία παραμένει στο στάδιο της θεσμικής διεκδίκησης.
Η Δημοτική Αρχή δηλώνει ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί την εξέλιξη του αιτήματος και να ενημερώνει τους κατοίκους για κάθε νεότερη εξέλιξη, με στόχο τη διευκόλυνση της νόμιμης και ασφαλούς αποκατάστασης των κτιρίων που έχουν επηρεαστεί από τις πρόσφατες καταστροφές.






