Στενά του Ορμούζ: Το «πυρηνικό όπλο» του Ιράν είναι η στρόφιγγα του πετρελαίου – Απόρρητες εκθέσεις των ΗΠΑ

Σε ένα ακανθώδες γεωπολιτικό αδιέξοδο εξελίσσεται η κρίση στα Στενά του Ορμούζ, καθώς απόρρητα έγγραφα των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών που αποκαλύπτει το Reuters σκιαγραφούν την πρόθεση του Ιράν να διατηρήσει επ’ αόριστον τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας.

Σύμφωνα με πηγές που έχουν πρόσβαση στις αναλύσεις των υπηρεσιών πληροφοριών, η Τεχεράνη αντιμετωπίζει την κρίσιμη αυτή δίοδο όχι απλώς ως στρατιωτικό πεδίο, αλλά ως το απόλυτο διαπραγματευτικό χαρτί απέναντι στην Ουάσιγκτον, επιδιώκοντας να μετατρέψει την ενεργειακή ασφάλεια σε μοχλό πίεσης.

Η στρατηγική της ιρανικής ηγεσίας εστιάζει στη διατήρηση των διεθνών τιμών ενέργειας σε υψηλά επίπεδα μέσω του αποκλεισμού των τάνκερ. Στόχος είναι να προκληθεί εσωτερική πολιτική φθορά στις ΗΠΑ και να αναγκαστεί ο Ντόναλντ Τραμπ σε μια εσπευσμένη συμφωνία, καθώς η σύγκρουση συμπληρώνει ήδη πέντε εβδομάδες. Αν και η αρχική αμερικανική επιδίωξη ήταν η αποδυνάμωση των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η Τεχεράνη ίσως τελικά βγει γεωπολιτικά ενισχυμένη, ελέγχοντας τη ροή του «μαύρου χρυσού».

Από την πλευρά του, ο Αμερικανός Πρόεδρος επιχειρεί να διασκεδάσει τις εντυπώσεις. Με τοποθέτησή του στο Truth Social, υποστήριξε ότι το άνοιγμα των Στενών είναι μια σχετικά απλή διαδικασία που απαιτεί μόνο χρόνο, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι οι ΗΠΑ θα κυριαρχήσουν σύντομα στο ενεργειακό πεδίο. Ωστόσο, η πραγματικότητα στο πεδίο είναι πολύ πιο σύνθετη. Η γεωγραφική ιδιομορφία της περιοχής, με το στενότερο πέρασμα να αγγίζει τα 21 μίλια και τους διαδρόμους πλεύσης να περιορίζονται σε μόλις 2 μίλια ανά κατεύθυνση, καθιστά τα πλοία «εύκολους στόχους» για τους Φρουρούς της Επανάστασης.

Σύμφωνα με τον Άλι Βαέζ της International Crisis Group, η ικανότητα του Ιράν να προκαλεί αναταραχή στις αγορές ενέργειας αποτελεί ένα «όπλο διατάραξης» που ίσως αποδειχθεί πιο αποτελεσματικό και από ένα πυρηνικό οπλοστάσιο. Ακόμη και αν οι ΗΠΑ επιτύχουν τον έλεγχο των ακτών, η απειλή από drones και πυραυλικούς σταθμούς στο εσωτερικό της χώρας παραμένει ενεργή, καθιστώντας μια ευρεία στρατιωτική επιχείρηση εξαιρετικά κοστοβόρα και ριψοκίνδυνη.

Η κατάσταση έχει ήδη προκαλέσει παγκόσμιο συναγερμό, καθώς από τα τέλη Φεβρουαρίου οι επιχειρήσεις παρεμπόδισης με νάρκες και επιθέσεις έχουν καταστήσει τη διέλευση είτε αδύνατη είτε απαγορευτική για τις ασφαλιστικές εταιρείες. Η συνεπακόλουθη εκτίναξη των τιμών τροφοδοτεί τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ, επηρεάζοντας άμεσα το προεκλογικό κλίμα.

Ο πρώην διευθυντής της CIA, Μπιλ Μπερνς, εκτιμά ότι το Ιράν δεν πρόκειται να εγκαταλείψει εύκολα αυτό το πλεονέκτημα. Ακόμη και σε περίπτωση αποκλιμάκωσης, η Τεχεράνη αναμένεται να επιδιώξει τη νομιμοποίηση της επιρροής της στα Στενά, είτε μέσω της επιβολής τελών διέλευσης είτε ως εγγύηση για τη δική της ασφάλεια. Με τα δεδομένα αυτά, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν το πιο κρίσιμο μέτωπο ενός οικονομικού και γεωπολιτικού πολέμου με απρόβλεπτες συνέπειες.