Μελέτη σοκ: Τα κιλά επιστρέφουν γρήγορα μετά τη διακοπή φαρμάκων παχυσαρκίας

Οι ασθενείς που διακόπτουν τη λήψη φαρμάκων κατά της παχυσαρκίας τείνουν να επιστρέφουν στο αρχικό τους βάρος μέσα σε λιγότερο από δύο χρόνια, ενώ παράλληλα επανεμφανίζονται και οι επιβαρυντικοί δείκτες υγείας, όπως η αυξημένη χοληστερόλη και η υπέρταση. Αυτό προκύπτει από εκτενή μετα-ανάλυση που δημοσιεύεται στην ιατρική επιθεώρηση The BMJ.

Η ανάλυση συγκέντρωσε δεδομένα από 9.341 υπέρβαρους ή παχύσαρκους ασθενείς, οι οποίοι είχαν συμμετάσχει σε 37 προγενέστερες μελέτες που αξιολογούσαν είτε φαρμακευτικές θεραπείες είτε παρεμβάσεις όπως η δίαιτα. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη νέα γενιά φαρμάκων, τους αγωνιστές GLP-1, που τα τελευταία χρόνια έχουν αλλάξει το τοπίο στη φαρμακευτική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, όσοι διέκοπταν τη θεραπεία με αγωνιστές GLP-1 έπαιρναν κατά μέσο όρο 0,4 κιλά τον μήνα, γεγονός που οδηγεί –κατά εκτίμηση– στην επιστροφή στο αρχικό βάρος σε περίπου 18 μήνες. Παράλληλα, παράγοντες υγείας που σχετίζονται με την παχυσαρκία, όπως η αρτηριακή πίεση και τα επίπεδα χοληστερόλης, φαίνεται ότι επανέρχονται στα προ της θεραπείας επίπεδα μέσα σε περίπου 1,4 έτη.

Οι ερευνητές του Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης επισημαίνουν ότι οι υπολογισμοί αυτοί βασίζονται σε εκτιμήσεις, καθώς οι περισσότερες μελέτες παρακολούθησαν τους συμμετέχοντες για χρονικό διάστημα έως ένα έτος μετά τη διακοπή της αγωγής.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το εύρημα ότι η επαναπρόσληψη βάρους μετά τη διακοπή των φαρμάκων είναι περίπου τέσσερις φορές ταχύτερη σε σύγκριση με άτομα που σταματούν απλώς τη δίαιτα. Στην τελευταία περίπτωση, η μέση αύξηση βάρους περιορίζεται σε περίπου 100 γραμμάρια τον μήνα.

Περίπου οι μισοί συμμετέχοντες των μελετών είχαν λάβει αγωνιστές GLP-1. Ανάμεσά τους περιλαμβάνονταν 1.776 ασθενείς που έλαβαν Σεμαγλουτίδη ή Τιρζεπατίδη, τα δύο πιο πρόσφατα και ισχυρά φάρμακα της κατηγορίας, τα οποία μπορούν να επιτύχουν μείωση σωματικού βάρους έως και 20%.

Ωστόσο, η αύξηση του βάρους μετά τη διακοπή αυτών των θεραπειών ήταν ακόμη πιο έντονη, φτάνοντας κατά μέσο όρο τα 0,8 κιλά τον μήνα. Όπως εξηγεί ο Δημήτριος Κουτουκίδης, μέλος της ερευνητικής ομάδας:
«Επειδή όμως οι άνθρωποι που έλαβαν σεμαγλουτίδη ή τιρζεπατίδη χάνουν αρχικά περισσότερο βάρος, τελικά όλοι επιστρέφουν περίπου στον ίδιο χρόνο στα αρχικά επίπεδα».

Τα ευρήματα ενισχύουν τη συζήτηση γύρω από το κατά πόσο η φαρμακευτική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μακροχρόνια θεραπεία και όχι ως προσωρινή παρέμβαση, ιδίως όταν δεν συνοδεύεται από διαρκείς αλλαγές στον τρόπο ζωής.