Πλασμαφαίρεση μετά την τραγωδία Μαζωνάκη: «Στην Κρήτη γίνεται μόνο στο ΠΑΓΝΗ» – Οι αυστηρές προϋποθέσεις και ο φόβος

Μία εξειδικευμένη ιατρική πράξη, η οποία μπορεί υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να αποδειχθεί σωτήρια για έναν ασθενή, δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μία απλή υπηρεσία «ευεξίας» ή να συνοδεύεται από εύκολες υποσχέσεις περί αναζωογόνησης. Η συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από την πλασμαφαίρεση μετά τον τραγικό θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη φέρνει στο προσκήνιο ακριβώς αυτή τη διαχωριστική γραμμή.

Οι συνθήκες της συγκεκριμένης υπόθεσης παραμένουν υπό διερεύνηση και δεν επιτρέπουν αυθαίρετα συμπεράσματα για ενδεχόμενη σύνδεση της διαδικασίας με τον θάνατό του.

Αυτό που αναδεικνύεται, ωστόσο, είναι ένα ευρύτερο ζήτημα: πότε πραγματοποιείται η πλασμαφαίρεση, σε ποιους ασθενείς ενδείκνυται και, κυρίως, ποιες ιατρικές και νοσοκομειακές προϋποθέσεις απαιτούνται.

Απαντήσεις έδωσε η κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης και καθηγήτρια Αιματολογίας Ελένη Παπαδάκη, μιλώντας στην εκπομπή «ΩΡΑ ΑΙΧΜΗΣ» της ΚΡΗΤΗ TV με τον Μάνο Δασκαλάκη.

«Στην Κρήτη γίνεται μόνο στο ΠΑΓΝΗ»

Η Ελένη Παπαδάκη έθεσε τη συζήτηση στην καθαρά επιστημονική της βάση, εξηγώντας ότι η πλασμαφαίρεση αποτελεί σημαντική θεραπευτική διαδικασία, η οποία μπορεί να αποδειχθεί ακόμη και σωτήρια όταν υπάρχει συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη.

Δεν πρόκειται, συνεπώς, για μία απλή διαδικασία που μπορεί να εφαρμόζεται χωρίς συγκεκριμένο ιατρικό λόγο και χωρίς τις απαιτούμενες συνθήκες.

Όπως επισήμανε, στην Κρήτη η πλασμαφαίρεση μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο στο ΠΑΓΝΗ, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι ανάγκες των ασθενών είναι τέτοιες που απαιτείται ακόμη και εισαγωγή σε μονάδα.

Το στοιχείο αυτό, σύμφωνα με όσα ανέφερε, αποτυπώνει τη σοβαρότητα της συγκεκριμένης ιατρικής πράξης και την ανάγκη να πραγματοποιείται μέσα σε ένα κατάλληλα οργανωμένο περιβάλλον.

Εξειδικευμένο προσωπικό και δυνατότητα αντιμετώπισης επιπλοκών

Η πλασμαφαίρεση απαιτεί κατάλληλη υποδομή, εξειδικευμένο ιατρικό προσωπικό και δυνατότητα άμεσης αντιμετώπισης ενδεχόμενων επιπλοκών.

Ακριβώς γι’ αυτό, η επιστημονική προσέγγιση βρίσκεται μακριά από διαφημιστικές υποσχέσεις που μπορεί να παρουσιάζουν τέτοιες διαδικασίες ως έναν εύκολο δρόμο προς την «αναζωογόνηση».

Η χρήση μιας εξειδικευμένης θεραπευτικής πράξης ως καταναλωτικού προϊόντος δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα, ιδιαίτερα όταν η προβολή της δεν συνοδεύεται από ξεκάθαρη ενημέρωση για τις πραγματικές ιατρικές ενδείξεις και τις προϋποθέσεις εφαρμογής της.

Κάθε προσέγγιση έξω από το αυστηρό επιστημονικό πλαίσιο οφείλει να αποτελεί αντικείμενο ουσιαστικού ελέγχου.

Ο φόβος έφτασε και στους ασθενείς του ΠΑΓΝΗ

Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά της συζήτησης.

Η δημοσιότητα που έχει λάβει η τραγική υπόθεση έχει προκαλέσει, σύμφωνα με την Ελένη Παπαδάκη, προβληματισμό ακόμη και σε ασθενείς του ΠΑΓΝΗ που χρειάζονται πλασμαφαίρεση για ιατρικούς λόγους.

Και αυτό δημιουργεί έναν διαφορετικό κίνδυνο.

Μία θεραπεία που μπορεί να είναι αναγκαία για συγκεκριμένους ασθενείς δεν πρέπει να απαξιωθεί ή να αντιμετωπίζεται συλλήβδην με φόβο εξαιτίας μιας υπόθεσης της οποίας οι ακριβείς συνθήκες εξακολουθούν να διερευνώνται.

Ο φόβος δεν πρέπει να επισκιάσει την πραγματική θεραπευτική αξία της πλασμαφαίρεσης όταν υπάρχει τεκμηριωμένη ιατρική ένδειξη.

Η απάντηση σε αυτή την ανησυχία βρίσκεται, σύμφωνα με την επιστημονική προσέγγιση, στην ενημέρωση και στην ουσιαστική επικοινωνία του ασθενούς με τον θεράποντα γιατρό του.

Η ευθύνη της Πολιτείας

Η υπόθεση ανοίγει παράλληλα μία ευρύτερη συζήτηση για τον έλεγχο των ιατρικών υπηρεσιών που παρέχονται και διαφημίζονται.

Η Πολιτεία καλείται να διασφαλίζει ότι εξειδικευμένες ιατρικές πράξεις πραγματοποιούνται σε κατάλληλες δομές, από εξειδικευμένο προσωπικό και με τις απαιτούμενες δικλίδες ασφαλείας.

Αντίστοιχα, οι υπηρεσίες που προβάλλονται προς το κοινό πρέπει να ανταποκρίνονται σε επιστημονικά τεκμηριωμένες ενδείξεις και όχι να δημιουργούν προσδοκίες που δεν στηρίζονται στην ιατρική γνώση.

Οι έλεγχοι, επομένως, δεν μπορούν να ενεργοποιούνται μόνο όταν προκύπτει ένα σοβαρό περιστατικό. Χρειάζεται να είναι συνεχείς, ουσιαστικοί και αποτελεσματικοί.

Η συζήτηση για την πλασμαφαίρεση απαιτεί τελικά δύο πράγματα ταυτόχρονα: προστασία των πολιτών από πιθανή παραπλάνηση, αλλά και προστασία των ασθενών από έναν αδικαιολόγητο φόβο απέναντι σε μια θεραπεία που μπορεί, όταν υπάρχει η σωστή ένδειξη και εφαρμόζεται στις κατάλληλες συνθήκες, να είναι κρίσιμη για την υγεία τους.