Νέο πλαίσιο στη λιανική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας βάζει φρένο στον λεγόμενο «ενεργειακό τουρισμό», δηλαδή στη συστηματική μετακίνηση καταναλωτών από πάροχο σε πάροχο αφήνοντας πίσω απλήρωτες οφειλές. Παράλληλα, προβλέπονται δικλείδες προστασίας για όσους αντιμετωπίζουν πραγματική οικονομική δυσκολία.
Η υπουργική απόφαση που υπέγραψαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος τροποποιεί τον Κώδικα Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας και εισάγει ένα ενιαίο σύστημα επισήμανσης ληξιπρόθεσμων οφειλών, το λεγόμενο debt flagging.
Το βασικό στοιχείο είναι ότι ένας καταναλωτής δεν χαρακτηρίζεται υπερήμερος από τον πρώτο απλήρωτο λογαριασμό.
Από τον δεύτερο απλήρωτο λογαριασμό ξεκινά η διαδικασία
Αν ένας λογαριασμός μείνει απλήρωτος, η οφειλή μεταφέρεται στον επόμενο, δίνοντας στον καταναλωτή νέα προθεσμία εξόφλησης.
Εφόσον παρέλθει και η δεύτερη προθεσμία χωρίς πληρωμή, ο προμηθευτής δεν μπορεί να προχωρήσει άμεσα σε διακοπή του ρεύματος.
Μέσα σε πέντε ημέρες υποχρεούται να επικοινωνήσει με τον πελάτη και να του προτείνει διακανονισμό σε δόσεις. Ο καταναλωτής έχει στη συνέχεια άλλες πέντε ημέρες για να απαντήσει.
Οι όροι του διακανονισμού μπορεί να διαφέρουν ανά εταιρεία, καθώς θα λαμβάνονται υπόψη το ύψος της οφειλής, η κατηγορία του πελάτη και η πιστωτική πολιτική του εκάστοτε παρόχου.
Πότε μπαίνει η «σήμανση»
Αν ο καταναλωτής απορρίψει τον διακανονισμό ή τον αποδεχθεί αλλά στη συνέχεια δεν τον τηρεί, τότε ο προμηθευτής μπορεί να προχωρήσει στο επόμενο στάδιο.
Συγκεκριμένα, καταχωρίζει στο πληροφοριακό σύστημα σήμανση του πελάτη ως υπερήμερου και ταυτόχρονα μπορεί να υποβάλει εντολή απενεργοποίησης του μετρητή.
Ο πελάτης ενημερώνεται γραπτώς και έχει τελευταία προθεσμία δέκα ημερών για να εξοφλήσει ή να ρυθμίσει το χρέος.
Αν η οφειλή τακτοποιηθεί, ο προμηθευτής είναι υποχρεωμένος να ζητήσει άμεσα την άρση της σήμανσης και της εντολής απενεργοποίησης.
Η τρίτη ενεργή σήμανση βάζει «μπλόκο» στην αλλαγή παρόχου
Το σημαντικότερο στοιχείο του νέου συστήματος αφορά την αλλαγή εταιρείας.
Το αυτόματο μπλοκάρισμα ενεργοποιείται όταν ένας καταναλωτής συγκεντρώσει τρεις ενεργές σημάνσεις από τρεις διαφορετικούς προμηθευτές.
Από εκείνη τη στιγμή δεν μπορεί να αλλάξει εταιρεία μέχρι να εξοφλήσει ή να ρυθμίσει τις οφειλές που διατηρούν ενεργές τις σημάνσεις.
Δεν πρόκειται, δηλαδή, για τρεις απλήρωτους λογαριασμούς προς την ίδια εταιρεία, αλλά για χρέη που έχουν δημιουργήσει ενεργές σημάνσεις σε τουλάχιστον τρεις διαφορετικούς παρόχους.
Παράλληλα, αλλαγή εταιρείας δεν επιτρέπεται και όταν ο σημερινός προμηθευτής έχει ήδη υποβάλει εντολή απενεργοποίησης του μετρητή.
Τι συμβαίνει με μία ή δύο σημάνσεις
Με μία ή δύο ενεργές σημάνσεις ο καταναλωτής δεν αποκλείεται αυτομάτως από την αγορά.
Ωστόσο, ο νέος προμηθευτής μπορεί να εξετάσει το πιστωτικό ιστορικό και, υπό τις προϋποθέσεις του Κώδικα, να αρνηθεί τη σύναψη νέας σύμβασης.
Αντίστοιχη δυνατότητα υπάρχει όταν ο πελάτης έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές σε προηγούμενο προμηθευτή ή όταν έχουν καταγραφεί τουλάχιστον δύο εντολές απενεργοποίησης μέσα στους προηγούμενους 12 μήνες.
Τι ισχύει για τα παλιά χρέη
Το νέο σύστημα μπορεί να εφαρμοστεί και σε ληξιπρόθεσμες οφειλές που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά.
Για να καταχωριστεί, όμως, σήμανση για παλαιότερο χρέος, ο προμηθευτής πρέπει πρώτα να ακολουθήσει κανονικά τη διαδικασία ενημέρωσης και πρότασης διακανονισμού.
Αν ένας καταναλωτής έχει ήδη αλλάξει εταιρεία αλλά έχει αφήσει απλήρωτο τον τελικό λογαριασμό του προηγούμενου παρόχου, εκείνος μπορεί να καταχωρίσει σήμανση.
Δεν μπορεί, ωστόσο, να ζητήσει τη διακοπή του ρεύματος σε παροχή που πλέον εκπροσωπείται από διαφορετικό προμηθευτή.
Προστασία όταν υπάρχει αμφισβήτηση του λογαριασμού
Το πλαίσιο προβλέπει και προστασία για περιπτώσεις στις οποίες υπάρχει πραγματική διαφωνία για μια οφειλή.
Αν ο πελάτης έχει αμφισβητήσει τον λογαριασμό και έχει παράλληλα προσφύγει σε αρμόδια Αρχή ή δικαστήριο, ο προμηθευτής δεν μπορεί να προχωρήσει σε απενεργοποίηση ή παύση εκπροσώπησης για τη συγκεκριμένη οφειλή μέχρι να κριθεί το σχετικό αίτημα προσωρινής προστασίας.
Η νέα ρύθμιση επιχειρεί να αντιμετωπίσει ένα σημαντικό πρόβλημα της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς στο τέλος του 2025 οι ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τους προμηθευτές υπολογίζονταν σε περίπου 3 δισ. ευρώ.
Με πληροφορίες από iefimerida.gr
και Facebook 
