Απάτη-μαμούθ 4,5 εκατ. ευρώ στον ΟΠΕΚΕΠΕ: Από καθαρίστριες μέχρι διανομείς… αγρότες – Όλη η «βρώμικη» κομπίνα!

Εκτεταμένο μηχανισμό παράνομων επιδοτήσεων μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ φέρονται να είχαν στήσει τα μέλη κυκλώματος που εξαρθρώθηκε στη Βόρεια Ελλάδα, με την οικονομική ζημιά σε βάρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ελληνικού Δημοσίου να εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 4.500.000 ευρώ.

Η υπόθεση αποκαλύπτει ένα οργανωμένο σύστημα ψευδών δηλώσεων, εικονικών μισθώσεων αγροτεμαχίων και διακίνησης χρημάτων μέσω τραπεζικών λογαριασμών, με πολλούς από τους εμπλεκόμενους να μην έχουν καμία πραγματική σχέση με την αγροτική παραγωγή.

Η αστυνομική επιχείρηση οδήγησε στη σύλληψη 17 ατόμων σε Θεσσαλονίκη, Σέρρες, Κιλκίς, Αθήνα και Καβάλα. Σύμφωνα με την αστυνομία, έξι από τους συλληφθέντες είχαν αρχηγικό ρόλο στην οργάνωση, ενώ στο πλαίσιο των ερευνών έγιναν έφοδοι σε 8 κατοικίες και σε δύο Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων.

Η δικογραφία είναι ιδιαίτερα ογκώδης, καθώς περιλαμβάνει ακόμη 317 κατηγορούμενους. Από αυτούς, οι 302 φέρονται να έλαβαν παράνομα επιδοτήσεις, ενώ 15 ακόμη φέρονται να υπέβαλαν ψευδείς δηλώσεις, οι οποίες τελικά απορρίφθηκαν. Η δράση του κυκλώματος, σύμφωνα με τα στοιχεία των αρχών, ξεκίνησε το 2019, ενώ η έρευνα άρχισε τον Νοέμβριο του 2025.

Στον πυρήνα της μεθοδολογίας βρισκόταν η αξιοποίηση γνώσεων γύρω από τη διαδικασία υποβολής Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης. Τα μέλη της οργάνωσης εντόπιζαν επιλέξιμα αγροτεμάχια που δεν είχαν δηλωθεί και τα καταχωρούσαν ψευδώς σε αιτήσεις προς τον ΟΠΕΚΕΠΕ, εκμεταλλευόμενα, σύμφωνα με την έρευνα, κενά στους ελέγχους.

Τα συγκεκριμένα αγροτεμάχια εμφανίζονταν κυρίως ως μισθωμένα από τρίτους. Ωστόσο, όπως προέκυψε, σε πολλές περιπτώσεις δεν υπήρχε πραγματική μίσθωση, νόμιμη κατοχή ή οποιαδήποτε ουσιαστική σχέση των δηλωθέντων εκμισθωτών με τις επίμαχες εκτάσεις. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι φερόμενοι ιδιοκτήτες είτε δεν διέθεταν τέτοια περιουσία είτε είχαν ακίνητα σε εντελώς διαφορετικές περιοχές.

Ενδεικτικό του εύρους της υπόθεσης είναι ότι στις αιτήσεις εμφανίζονταν ψευδώς ως εκμισθωτές περισσότερα από 1.500 φυσικά πρόσωπα. Τα αγροτεμάχια που δηλώνονταν βρίσκονταν συχνά σε μεγάλη απόσταση τόσο από τον τόπο κατοικίας των αιτούντων όσο και από την κατοικία ή την καταγωγή των φερόμενων ιδιοκτητών ή εκμισθωτών.

Οι αρχές εντόπισαν επίσης περιπτώσεις προσωρινών και προσχηματικών αλλαγών στο Ε9. Αγροτεμάχια εμφανίζονταν για μικρό χρονικό διάστημα ως περιουσιακά στοιχεία και στη συνέχεια διαγράφονταν με αιτιολογίες όπως «εκ παραδρομής καταχώριση», «εκ παραδρομής εγγραφή» ή «λάθος καταχώριση».

Για το έτος 2025, οι ερευνητές διαπίστωσαν αλλαγή στη μεθοδολογία του κυκλώματος. Ενώ τα προηγούμενα χρόνια χρησιμοποιούνταν μεγάλος αριθμός διαφορετικών εκμισθωτών ανά αίτηση, το 2025 οι δηλωθείσες εκτάσεις εμφανίζονταν είτε ως ιδιόκτητες είτε ως μισθωμένες από ένα μόνο πρόσωπο, συνήθως μέλος ή συγγενή μέλους της οργάνωσης.

Προκειμένου οι αιτήσεις να φαίνονται νόμιμες, στο ηλεκτρονικό σύστημα επισυνάπτονταν διάφορα έγγραφα ως δήθεν παραστατικά νομής ή μίσθωσης. Μεταξύ άλλων, εντοπίστηκαν 167 περιπτώσεις με λευκές σελίδες, 136 περιπτώσεις με τμήματα του Κώδικα Πράξεων Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου, 64 ανυπόγραφα συμφωνητικά μίσθωσης και 41 μισθωτήρια με εμφανώς φωτοτυπημένη θεώρηση γνησίου υπογραφής. Βρέθηκαν ακόμη φωτοαντίγραφα ταυτοτήτων, υπεύθυνες δηλώσεις, ετικέτες πιστοποίησης σπόρων σποράς και έγγραφα άσχετα με τις δηλώσεις.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλούν και συμφωνητικά μίσθωσης που φέρονται να είχαν συνταχθεί μετά τον θάνατο του αντισυμβαλλόμενου εκμισθωτή. Σε ορισμένες από αυτές τις περιπτώσεις υπήρχε ακόμη και βεβαίωση γνησίου υπογραφής.

Σύμφωνα με την αστυνομική έρευνα, τα αρχηγικά μέλη, ηλικίας 40, 40, 43, 45, 51 και 33 ετών, είχαν κεντρικό ρόλο στη λειτουργία του κυκλώματος. Φέρονται να εντόπιζαν τα αγροτεμάχια, να συνέτασσαν τις ψευδείς αιτήσεις, να στρατολογούσαν νέα μέλη, να διαχειρίζονταν τραπεζικούς λογαριασμούς και να προχωρούσαν σε νομιμοποίηση των παράνομων εσόδων μέσω αγορών ακινήτων, οχημάτων, γεωργικών μηχανημάτων και άλλων περιουσιακών στοιχείων.

Τα βασικά μέλη φέρονται να παραχωρούσαν λογαριασμούς για την πίστωση των ενισχύσεων, να έκαναν αναλήψεις μετρητών, να διακινούσαν χρήματα προς τα αρχηγικά μέλη και να κρατούσαν μέρος των ποσών ως αμοιβή. Τα υπόλοιπα μέλη υπέβαλαν τις ψευδείς δηλώσεις, λάμβαναν μέρος των παράνομων επιδοτήσεων και διοχέτευαν το υπόλοιπο σε λογαριασμούς της οργάνωσης.

Η έρευνα ανέδειξε ακόμη ότι η πλειονότητα των εμπλεκομένων δεν είχε αγροτική δραστηριότητα. Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται, σύμφωνα με τα στοιχεία, καθαρίστρια, ανειδίκευτοι εργάτες, οδηγοί φορτηγών, διανομείς, υπάλληλοι καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος και πρόσωπα με επαγγέλματα χωρίς σύνδεση με την αγροτική παραγωγή.

Οι αρχές εξέτασαν 126 τραπεζικούς λογαριασμούς και 59.307 τραπεζικές κινήσεις. Από την ανάλυση προέκυψε ότι οι παράνομες ενισχύσεις πιστώνονταν αρχικά σε λογαριασμούς των αιτούντων και στη συνέχεια μέρος των ποσών μεταφερόταν σε αρχηγικά ή βασικά μέλη, είτε μέσω τραπεζικών συναλλαγών είτε με μετρητά.

Από το 2022 και μετά, το κύκλωμα φέρεται να άλλαξε και τον τρόπο διακίνησης των χρημάτων. Σε μεγάλο αριθμό αιτήσεων καταχωρούνταν πλέον απευθείας τραπεζικοί λογαριασμοί βασικών ή αρχηγικών μελών, ώστε τα χρήματα να πιστώνονται σε αυτούς και να περιορίζονται οι εμφανείς μεταφορές μεταξύ των εμπλεκομένων.

Παράλληλα, η οργάνωση εκμεταλλευόταν τη δυνατότητα αλλαγής των τραπεζικών λογαριασμών πίστωσης των ενισχύσεων όσο το σύστημα υποβολής αιτήσεων παρέμενε ανοιχτό, χωρίς να απαιτείται κάθε φορά νέος διοικητικός έλεγχος.

Οι αστυνομικές αρχές εντόπισαν και κενό στη διαδικασία ελέγχου συγκεκριμένου τραπεζικού ιδρύματος ως προς την ταυτοποίηση δικαιούχου λογαριασμού. Έτσι, καταχωρούνταν λογαριασμοί που δεν αντιστοιχούσαν πάντα στα πρόσωπα που υπέβαλλαν τις αιτήσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι 27 από τους 32 λογαριασμούς που δηλώθηκαν χωρίς συμφωνία μεταξύ αιτούντος και δικαιούχου ανήκαν στο ίδιο τραπεζικό ίδρυμα.

Με αυτόν τον τρόπο, τα ποσά των επιδοτήσεων διαχωρίζονταν σε επιμέρους πληρωμές και κατέληγαν τόσο σε προσωπικούς λογαριασμούς αιτούντων όσο και σε επιχειρησιακούς λογαριασμούς του κυκλώματος. Η διακίνηση γινόταν κυρίως με αναλήψεις μετρητών, ώστε να περιορίζεται η δυνατότητα ιχνηλάτησης και να δυσχεραίνεται ο εντοπισμός από τα συστήματα εποπτείας για την πρόληψη νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.

Από τις έρευνες σε σπίτια και Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων κατασχέθηκαν 302.825 ευρώ, 18 χρυσές λίρες, 12 Ι.Χ. αυτοκίνητα, ένα δίκυκλο, 5 γεωργικοί ελκυστήρες, ένα αγροτικό μηχάνημα, τραπεζικές κάρτες, 13 κινητά τηλέφωνα, ηλεκτρονικοί υπολογιστές, τάμπλετ, ψηφιακά μέσα αποθήκευσης δεδομένων, σφραγίδες επιχειρήσεων και πλήθος εγγράφων που συνδέονται με την υπόθεση.

Μεταξύ των κατασχεθέντων περιλαμβάνονται επίσης υπεύθυνες δηλώσεις και ιδιωτικά συμφωνητικά αγρομίσθωσης με κενά στοιχεία αντισυμβαλλόμενων και θεωρημένο γνήσιο υπογραφής, χειρόγραφες σημειώσεις με κωδικούς taxisnet τρίτων προσώπων και έγγραφα που εξετάζονται στο πλαίσιο της δικογραφίας.

Κατόπιν εισαγγελικής εντολής δεσμεύτηκαν τραπεζικοί λογαριασμοί 26 εμπλεκομένων, τραπεζικές θυρίδες που διατηρούσαν 4 από τους συλληφθέντες, καθώς και ακίνητα περιουσιακά στοιχεία προσώπων που συνδέονται με την υπόθεση.

Οι συλληφθέντες αναμένεται να οδηγηθούν ενώπιον της αρμόδιας εισαγγελικής αρχής, ενώ η έρευνα συνεχίζεται για την πλήρη αποτύπωση της δράσης του κυκλώματος και των διαδρομών του χρήματος.