Η Ελλάδα αποκτά δικά της “μάτια” στο διάστημα: Οι πρώτοι θερμικοί δορυφόροι στην υπηρεσία της Πολιτικής Προστασίας!

Ένα νέο κεφάλαιο για τη διαστημική τεχνολογία και την Πολιτική Προστασία ανοίγει για την Ελλάδα, μετά την εκτόξευση τεσσάρων θερμικών δορυφόρων στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων.

Η νέα αποστολή σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο η χώρα θα μπορεί να παρακολουθεί και να διαχειρίζεται φυσικές καταστροφές, με κύρια έμφαση στις δασικές πυρκαγιές. Για πρώτη φορά, η Ελλάδα αποκτά δική της δυνατότητα συλλογής θερμικών δορυφορικών δεδομένων, χωρίς να εξαρτάται αποκλειστικά από πληροφορίες τρίτων χωρών ή διεθνών οργανισμών.

Οι δορυφόροι αυτοί θα λειτουργούν ως θερμικοί παρατηρητές από το διάστημα, εντοπίζοντας εστίες φωτιάς, θερμικές ανωμαλίες και ενεργά μέτωπα σχεδόν σε πραγματικό χρόνο. Τα δεδομένα θα μπορούν να αξιοποιούνται απευθείας από την Πολιτική Προστασία και την Πυροσβεστική, προσφέροντας ταχύτερη εικόνα για την εξέλιξη μιας κρίσης και καλύτερη υποστήριξη στη λήψη αποφάσεων.

Το πρόγραμμα εντάσσεται στο ευρύτερο Εθνικό Διαστημικό Πρόγραμμα, ύψους 200 εκατ. ευρώ, του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το οποίο υλοποιείται με τη στήριξη του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος και του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος.

Στόχος είναι η δημιουργία μιας πλήρους εθνικής υποδομής παρατήρησης της Γης, που θα υπηρετεί κρίσιμους τομείς όπως η πρόληψη φυσικών καταστροφών, η αντιμετώπιση πυρκαγιών, η παρακολούθηση της κλιματικής κρίσης και η προστασία του περιβάλλοντος.

Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, τόνισε ότι η χώρα περνά σε μια νέα φάση, όπου η πληροφορία δεν θα φτάνει εκ των υστέρων, αλλά σχεδόν άμεσα. Όπως ανέφερε, οι θερμικοί δορυφόροι ενισχύουν την πρόληψη, την έγκαιρη ανίχνευση και την επιχειρησιακή απόκριση, δίνοντας στις υπηρεσίες πρώτης γραμμής καλύτερη εικόνα και δυνατότητα ταχύτερου συντονισμού.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η σύνδεση των δορυφορικών δεδομένων με τα υφιστάμενα επιχειρησιακά συστήματα της χώρας. Η OroraTech, σε συνεργασία με ελληνικούς φορείς και εταιρείες, έχει ήδη προχωρήσει στην ενσωμάτωση της πλατφόρμας παρακολούθησης πυρκαγιών στα συστήματα της Ελληνικής Πυροσβεστικής και ειδικότερα στο σύστημα διοίκησης ENGAGE.

Με τον τρόπο αυτό, τα Επιχειρησιακά Συντονιστικά Κέντρα Διαχείρισης Κρίσεων θα μπορούν να λαμβάνουν χάρτες ενεργών εστιών, εκτιμήσεις κινδύνου, προβλέψεις εξάπλωσης και αναλυτικά γεωχωρικά δεδομένα.

Παράλληλα, τα δεδομένα από θερμικούς, οπτικούς και SAR δορυφόρους θα συγκεντρώνονται στον Κυβερνητικό Κόμβο Παρατήρησης της Γης, δημιουργώντας ένα ενιαίο εθνικό περιβάλλον διαχείρισης γεωχωρικών πληροφοριών. Εκεί θα συνδυάζονται ελληνικά δορυφορικά δεδομένα με πληροφορίες από ευρωπαϊκές και διεθνείς αποστολές, όπως το Copernicus και το Landsat.

Η αξιοποίηση των νέων δορυφόρων δεν περιορίζεται στις πυρκαγιές. Οι θερμικές μετρήσεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παρακολούθηση της θερμοκρασίας εδάφους και θάλασσας, την ανίχνευση θαλάσσιων καυσώνων, την προστασία οικοσυστημάτων, την υποστήριξη των υδατοκαλλιεργειών και την ανάλυση φαινομένων όπως οι αστικές θερμικές νησίδες.

Με αυτόν τον τρόπο, η νέα υποδομή μπορεί να συμβάλει σε ένα ευρύ φάσμα πολιτικών για το περιβάλλον, τη γεωργία, τη διαχείριση υδάτων, τα δάση, την ασφάλεια και την ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική κρίση.

Η OroraTech, ως επικεφαλής της κοινοπραξίας για τους θερμικούς δορυφόρους, έχει ήδη αναπτύξει παρουσία στην Ελλάδα, με επιχειρησιακό κέντρο, διαδικασίες λειτουργίας δορυφόρων, μηχανισμούς διασύνδεσης δεδομένων και επίγειες υποδομές. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και ο επίγειος σταθμός λήψης δεδομένων στο Λαύριο.

Η εκτόξευση των πρώτων ελληνικών θερμικών δορυφόρων δεν αποτελεί απλώς μια τεχνολογική επιτυχία. Αποτελεί επένδυση στην επιχειρησιακή αυτονομία της χώρας, στην προστασία των πολιτών και στη δυνατότητα του κράτους να αντιδρά πιο γρήγορα και πιο αποτελεσματικά απέναντι σε κρίσεις.

Σε μια εποχή όπου οι φυσικές καταστροφές γίνονται συχνότερες και πιο σύνθετες, η άμεση πρόσβαση σε αξιόπιστα δεδομένα από το διάστημα μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο εργαλείο για την πρόληψη, την απόκριση και την αποκατάσταση.