Δικαστική απόφαση-σταθμός: Το Δημόσιο καλείται να πληρώσει 300.000 ευρώ για θάνατο μετά από εμβόλιο AstraZeneca

Σε νέα φάση περνά η δικαστική αντιμετώπιση των συνεπειών του εμβολιασμού κατά της Covid-19, με τα ελληνικά δικαστήρια να καλούνται να απαντήσουν σε κρίσιμα ζητήματα ευθύνης, όταν προκύπτουν σοβαρές παρενέργειες.

Στο επίκεντρο βρίσκεται το ερώτημα εάν οι περιπτώσεις αυτές αποτελούν ατομικό ρίσκο ή αν εντάσσονται στα λεγόμενα «δημόσια βάρη», μεταφέροντας την ευθύνη στην Πολιτεία.

Καθοριστική θεωρείται η απόφαση 11407/2025 του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία αναγνωρίστηκε ευθύνη του Ελληνικού Δημοσίου για τον θάνατο γυναίκας, ο οποίος συνδέθηκε με θρομβωτικό επεισόδιο μετά τον εμβολιασμό με AstraZeneca. Το δικαστήριο επιδίκασε συνολική αποζημίωση 300.000 ευρώ στους οικείους της.

Ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στο γεγονός ότι ο εμβολιασμός, αν και δεν ήταν τυπικά υποχρεωτικός, εντασσόταν σε μια συνολική κρατική στρατηγική δημόσιας υγείας, στοιχείο που – σύμφωνα με το σκεπτικό – θεμελιώνει υποχρέωση αποζημίωσης.

Η απόφαση βασίστηκε σε υψηλό βαθμό πιθανότητας και όχι απόλυτης επιστημονικής βεβαιότητας, λαμβάνοντας υπόψη τη χρονική συσχέτιση του περιστατικού, την απουσία άλλων αιτιών και τη διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η ευθύνη αποδόθηκε αποκλειστικά στο Ελληνικό Δημόσιο, ενώ απαλλάχθηκαν τόσο οι υγειονομικές αρχές όσο και η φαρμακευτική εταιρεία, καθώς δεν διαπιστώθηκε ελάττωμα στο προϊόν.

Η νομική αυτή προσέγγιση στηρίζεται στη συνταγματική αρχή της ισότητας στα δημόσια βάρη, σύμφωνα με την οποία το κόστος μιας πολιτικής που ωφελεί το σύνολο δεν μπορεί να επιβαρύνει δυσανάλογα έναν πολίτη.

Στο ίδιο πλαίσιο κινείται και παλαιότερη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (2021), που αναγνώρισε υποχρέωση αποζημίωσης σε περίπτωση σοβαρής βλάβης μετά από εμβολιασμό, ακόμη και χωρίς αποδεδειγμένο ιατρικό σφάλμα.

Η διαμορφούμενη νομολογία δεν αμφισβητεί τη σημασία των εμβολίων, αλλά επιχειρεί να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των πολιτών, αναγνωρίζοντας την ευθύνη της Πολιτείας στις σπάνιες αλλά σοβαρές περιπτώσεις ανεπιθύμητων ενεργειών.