Στις 6 Μαρτίου 1994 έφυγε από τη ζωή στη Νέα Υόρκη, στο νοσοκομείο Memorial, η εμβληματική Ελληνίδα ηθοποιός και πολιτικός Μελίνα Μερκούρη, αφήνοντας πίσω της μια ισχυρή παρακαταθήκη στον χώρο του πολιτισμού και της πολιτικής.
Η προσωπικότητα που πολλοί χαρακτήρισαν «η τελευταία Ελληνίδα θεά» υπήρξε μία από τις πιο αναγνωρίσιμες μορφές της σύγχρονης Ελλάδας διεθνώς.
Η Μελίνα Μερκούρη γεννήθηκε το 1920 στην Αθήνα, σε οικογένεια με έντονη πολιτική παρουσία. Η καλλιτεχνική της πορεία ξεκίνησε το 1943, όταν εισήχθη στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, ενώ την επόμενη χρονιά έκανε την πρώτη της θεατρική εμφάνιση στο έργο «Το μονοπάτι της λευτεριάς», σε σκηνοθεσία του Αλέξη Σολομού.
Η κινηματογραφική της πορεία ξεκίνησε το 1955 με την ταινία «Στέλλα» του Μιχάλη Κακογιάννη, που αποτέλεσε την πρώτη μεγάλη διεθνή επιτυχία της. Την ίδια χρονιά, στο Φεστιβάλ Καννών, γνώρισε τον Αμερικανό σκηνοθέτη Ζυλ Ντασέν, με τον οποίο ανέπτυξε στενή καλλιτεχνική συνεργασία και παντρεύτηκε το 1966.
Μεταξύ των σημαντικότερων ταινιών στις οποίες πρωταγωνίστησε συγκαταλέγονται οι:
-
Ο Χριστός ξανασταυρώνεται (1957)
-
Ο Νόμος (1958)
-
Ποτέ την Κυριακή (1960)
-
Φαίδρα (1962)
-
Τοπκαπί (1964)
Η μεγαλύτερη διεθνής διάκριση της ήρθε με την ταινία «Ποτέ την Κυριακή», για την οποία τιμήθηκε με βραβείο ερμηνείας στο Φεστιβάλ Καννών και έλαβε υποψηφιότητα για Όσκαρ το 1961. Στη συνέχεια, το 1967, διεκδίκησε βραβείο Tony Awards για την παράσταση «Ίλια Ντάρλινγκ» στο Broadway, ενώ το 1972 πρωταγωνίστησε στη θεατρική παραγωγή «Λυσιστράτη» του Μιχάλη Κακογιάννη.
Μετά το πραξικόπημα του 1967 και την επιβολή της Χούντας των Συνταγματαρχών, η Μελίνα Μερκούρη επέλεξε την αυτοεξορία και ανέπτυξε έντονη πολιτική δράση στο εξωτερικό, ενημερώνοντας τη διεθνή κοινότητα για την κατάσταση στην Ελλάδα. Το καθεστώς της αφαίρεσε την ελληνική ιθαγένεια, με την ίδια να απαντά με τη γνωστή φράση:
«Γεννήθηκα Ελληνίδα και θα πεθάνω Ελληνίδα».
Με την αποκατάσταση της Δημοκρατίας το 1974, επέστρεψε στην Ελλάδα και εντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ. Το 1981 ανέλαβε Υπουργός Πολιτισμού, θέση στην οποία παρέμεινε έως το 1989, ενώ επέστρεψε στο ίδιο υπουργείο το 1993, υπηρετώντας μέχρι τον θάνατό της το 1994.
Κατά τη διάρκεια της θητείας της, προώθησε σημαντικές πρωτοβουλίες για την ανάπτυξη του ελληνικού πολιτισμού. Μεταξύ άλλων:
-
πρωτοστάτησε στον διεθνή αγώνα για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα
-
δημιούργησε τα Δημοτικά Περιφερειακά Θέατρα (ΔΗΠΕΘΕ)
-
συνέβαλε καθοριστικά στη θεσμοθέτηση της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης, με πρώτη πόλη την Αθήνα το 1985
Παράλληλα, στήριξε την αναστήλωση των μνημείων της Ακρόπολης, προώθησε την ελληνική πολιτιστική κληρονομιά στο εξωτερικό και εισήγαγε προγράμματα πολιτιστικής εκπαίδευσης στα σχολεία.
Η Μελίνα Μερκούρη παραμένει μέχρι σήμερα μία από τις πιο εμβληματικές προσωπικότητες της σύγχρονης Ελλάδας, με το έργο και την επιρροή της να συνεχίζουν να εμπνέουν τον χώρο της τέχνης, της πολιτικής και του πολιτισμού.
και Facebook 
