Αγροτική κρίση: Η «αόρατη» απειλή πίσω από τα ράφια
Για δεκαετίες, το οικονομικό μοντέλο της ελεύθερης αγοράς – ο λεγόμενος καπιταλισμός – μπορούσε να υπερηφανεύεται για ένα πράγμα: τα ράφια δεν άδειαζαν.
Η Ευρώπη, μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ξέχασε τον λιμό ως καθημερινό φόβο. Η παραγωγική μηχανή, έστω και με τεράστιο περιβαλλοντικό κόστος, εξασφάλιζε επάρκεια.
Σήμερα όμως, η συζήτηση αλλάζει. Όχι γιατί λείπουν τα προϊόντα από τα σούπερ μάρκετ, αλλά γιατί ο πρωτογενής τομέας δείχνει να φθείρεται επικίνδυνα. Στην Κρήτη, οι αγρότες μιλούν για «ερήμωση». Οι νέοι δεν επιστρέφουν στη γη, το κόστος παραγωγής αυξάνεται και η αβεβαιότητα γίνεται κανόνας.
Και μέσα σε όλα, η λειψυδρία στο νησί, οι καταστροφές από την κακοκαιρία “Ντάνιελ” στη Θεσσαλία, οι διαρκείς εισαγωγές βασικών προϊόντων. Η Ελλάδα πριν το 2019 ήδη κάλυπτε μεγάλο μέρος των αναγκών της με εισαγωγές – 75-80% στο βόειο κρέας, 60% στο χοιρινό. Σήμερα, οι εξαρτήσεις βαθαίνουν, ακόμη κι αν οι εξαγωγές αυξάνονται σε αξία.
Το ερώτημα δεν είναι ιδεολογικό. Είναι πρακτικό: τι συμβαίνει όταν μια χώρα με τόσο ισχυρή αγροτική παράδοση δεν μπορεί να κρατήσει ζωντανό τον παραγωγό της;
Η «αόρατη» κρίση δεν κάνει θόρυβο όπως μια τραπεζική κατάρρευση. Δεν κλείνει ΑΤΜ. Αλλά αν συνεχιστεί, μπορεί να χτυπήσει εκεί που θεωρούσαμε δεδομένο: στο πιάτο μας.







